Η νεολαία του Μεταξά ΕΟΝ

 

Η Εθνική Οργάνωσις Νεολαίας (ΕΟΝ ή Ε.Ο.Ν.) ήταν κυβερνητική οργάνωση νέων που ιδρύθηκε από το καθεστώς του Ιωάννη Μεταξά το 1936 και διαλύθηκε τον Απρίλιο του 1941, τρεις μήνες μετά το θάνατό του, με την κατάρρευση του μετώπου από τη Γερμανική εισβολή.

Σκοπός της οργάνωσης αναφέρεται: για την «επωφελή διάθεσιν του ελευθέρου από της εργασίας χρόνου των νέων, προς προαγωγήν της σωματικής και ψυχικής καταστάσεως αυτών, ανάπτυξιν του εθνικού φρονήματος και της πίστεως προς την θρησκείαν, δημιουργίαν πνεύματος συνεργασίας και κοινωνικής αλληλεγγύης...».

Ο Ιωάννης Μεταξάς είχε σα σκοπό του μέσα από την οργάνωση αυτή να διαμορφώσει τους νέους σε πατριώτες αλλά και υποστηρικτές του καθεστώτος.

Κατάταξη στην ΕΟΝ

Στις 21 Ιουνίου 1939 στην οργάνωση εντάχθηκαν υποχρεωτικά και οι πρόσκοποι. Στην περίοδο 1939-1940 στην οργάνωση συμμετείχαν πολλοί νέοι ηλικίας 8 έως 25 ετών (αναφέρονται 15.000 μέλη στις αρχές Ιανουαρίου 1938, 750.000 το 1939, 1.250.000 το 1940). Η εγγραφή των νέων δεν ήταν υποχρεωτική, αλλά γινόταν με επιτυχία συστηματική προσπάθεια με διάφορα μέσα να ενταχθεί στην οργάνωση το μεγαλύτερο τμήμα των νέων. Όπως αναφερόταν στον εσωτερικό κανονισμό: «Η εγγραφή ολοκλήρου της ελληνικής νεολαίας εις την Ε.Ο.Ν. αποτελεί καθήκον όλων». Η ένταση της προσπάθειας φαίνεται από το ότι 65 χρόνια αργότερα, αναφέρεται σε μεγάλη εφημερίδα του Αθηναϊκού Τύπου ότι «επιβλήθηκε η υποχρεωτική συμμετοχή στις εκδηλώσεις και στις οργανώσεις του καθεστώτος, ιδιαίτερα της νεολαίας με την ΕΟΝ (Εθνική Οργάνωση Νεολαίας)», κάτι που τυπικά είναι λανθασμένο, δεδομένου ότι το καθεστώς αγωνιζόταν για να γίνει εθελοντικά η κατάταξη (υποχρεωτική απορρόφηση της οργάνωσης των προσκόπων, διάλυση άλλων οργανώσεων νέων, προσφορά πλεονεκτημάτων στα μέλη της ΕΟΝ), αλλά δείχνει ότι σε αρκετές περιπτώσεις η συμμετοχή των νέων στην ΕΟΝ ήταν αυτονόητη - σχεδόν υποχρεωτική. Αναφέρεται ότι «οι καθηγηταί των σχολείων διατάχθηκαν να οδηγήσουν στην ΕΟΝ τους νέους ομαδικά επίσης και τα σωματεία, υπαλληλικά, εργατικά κλπ. υποχρεώθηκαν να στείλουν στην οργάνωση τα παιδιά των μελών τους».

Οργάνωση και ιεραρχία

Η ιεραρχία της ΕΟΝ αποτελείτο από τους εξής:

  1. Γενικός αρχηγός
  2. Γενικός επιθεωρητής
  3. Κυβερνητικός επίτροπος
  4. Επιτελάρχης
  5. Γενικός επόπτης
  6. Διοικητής
  7. Υποδιοικητής
  8. Φαλαγγάρχης
  9. Λοχίτης

ή σύμφωνα με άλλη πηγή:

  1. Γενικός Επόπτης
  2. Περιφερειακός Διοικητής
  3. Περιφερειακός Υποδιοικητής
  4. Φαλαγγάρχης
  5. Υποφαλαγγάρχης
  6. Τετράρχης
  7. Λοχίτης
  8. Ομαδάρχης
  9. Ενωμοτάρχης
  10. Υπενωμοτάρχης

Οι Νεολαίοι είχαν τους βαθμούς Σκαπανείς και Φαλαγγίτες. Οι νεότεροι (8-14 ετών) ονομαζόταν Σκαπανείς και Σκαπάνισσες και οι μεγαλύτεροι (14-25 ετών) Φαλαγγίτες και Φαλαγγίτισσες.

 Η οργάνωση είχε στρατιωτικό χαρακτήρα και τα μέλη της φορούσαν χαρακτηριστικές στολές μπλε σκούρου χρώματος, χαιρετούσαν στρατιωτικά με την παλάμη ανοικτή και το χέρι προτεταμένο όπως και στο φασιστικό χαιρετισμό. Σύμφωνα με το Άρθρο 30 των Γενικών Διατάξεων του Κανονισμού Εσωτερικής Υπηρεσίας, «Ο χαιρετισμός αποδίδεται δια ζωηράς προτάσεως της δεξιάς χειρός τεταμένης με δακτύλους ηνωμένους και την παλάμην εις το ύψος του δεξιού οφθαλμού, κατά το πρότυπον του καθαρώς αρχαίου ελληνικού χαιρετισμού»

 Σαν επέτειος δημιουργίας της οργάνωσης είχε καθιερωθεί η 7η Νοεμβρίου 1937. Το πρώτο επίσημα αναγνωρισμένο τμήμα της ΕΟΝ ήταν οι 500 Φαλαγγίτες της Αθήνας που ορκίστηκαν στις 31 Δεκεμβρίου 1937

Δραστηριότητες

Κάποιες από τις δραστηριότητες της ΕΟΝ ήταν η στρατιωτική εκπαίδευση, οι αθλητικές διοργανώσεις (γυμναστικές επιδείξεις), επιβλητικές παρελάσεις και γιορτές, αναδασώσεις, εκδρομές, κοινωνικό έργο.

Το περιοδικό της οργάνωσης ήταν «Η Νεολαία». Κυκλοφορούσε σε εβδομαδιαία βάση. Άρχισε την κυκλοφορία του τον Ιανουάριο του 1938 και το 1939 είχε φτάσει στα 70.000 αντίτυπα

 

 

Ρόλος της ΕΟΝ

Ο Ιωάννης Μεταξάς θεωρούσε ιδιαίτερα σημαντικό όπλο την ΕΟΝ για τη διαμόρφωση των νέων σε υποστηρικτές του καθεστώτος και για το λόγο αυτό την υποστήριξε ιδιαίτερα μέσα από συστηματικές ενέργειες και ισχυρή χρηματοδότηση.[15] Μέσα από την ΕΟΝ, γινόταν συστηματική προσπάθεια διαπαιδαγώγησης και προπαγάνδας υπέρ του καθεστώτος, αν και η ίδια η ΕΟΝ επηρέασε τελικά το αποτέλεσμα της προπαγάνδας αυτής. Ένα μεγάλο μέρος της προπαγάνδας του καθεστώτος κατείχαν οι φωτογραφίες, κι όχι τυχαία, μια και «αιχμαλώτιζαν» την στιγμή μετατρέποντας την σε αιωνιότητα. Εμπνευσμένη από την αρχαία εικονογραφία δείχνει τις νέες αρετές των Ελλήνων και τον δρόμο προς τα "εμπρός". Αυτός ο « μεταξικός ρεαλισμός » μέσα από τις εφημερίδες, τα περιοδικά και τα κινηματογραφικά επίκαιρα εισχωρούσε σε πολλούς χώρους.

Ο Βασιλιάς Γεώργιος Β' θεωρούσε την ΕΟΝ όργανο του καθεστώτος και αρχικά είχε φέρει αρκετά προσκόμματα. Στις 9 Δεκεμβρίου 1938 ο Μεταξάς και τα ανάκτορα συμβιβάζονται και ο διάδοχος Παύλος γίνεται «Γενικός Αρχηγός» της ΕΟΝ και οι πριγκίπισσες Φρειδερίκη και Ειρήνη αναλαμβάνουν την «επίτιμον ανωτάτην διοίκησιν και την γενικήν επιθεώρησιν» των γυναικείων σχηματισμών της νεολαίας του Μεταξά. .

Ένα διαφορετικό αποτέλεσμα από την επιδιωκόμενη από το Μεταξά διαπαιδαγώγηση των νέων (υποστήριξη του καθεστώτος, εθνικισμός), ήταν ότι οι δραστηριότητες της οργάνωσης έφεραν σημαντικές, επαναστατικές αλλαγές στον παραδοσιακό τρόπο ζωής των νέων, οι οποίοι έβγαιναν από το σπίτι τους, μάθαιναν να ζουν σε παρέες, αγόρια και κορίτσια μαζί, να πηγαίνουν εκδρομές, να εργάζονται, να στήνουν θέατρο, να διασκεδάζουν σε χορούς ή σε «πάρτι» αντίθετα με τις μέχρι τότε παραδόσεις της εποχής.

loading...

Παρόμοιες δημοσιεύσεις

Top
xmlns:og="http://ogp.me/ns#" xmlns:fb="http://ogp.me/ns/fb#"